Хайртай бол хард гэж vv

November 11th, 2007 Оруулсан: admin | FТөрөл: Сэтгэлийн дэм.

Та бvхэнд хандаж өөрийн амьдралдаа зөвөлгөө авмаар байна. Яг vнэндээ сэтгэлээ амраах гэсэн юм. Өөрөө шийдэхийг хичээн хvсэвч хvчин мөхөсдөх vе байх юмаа. Би нөхөрт гараад тун удахгvй арван нэгэн жил болно. Энэ хугацаанд амьдралд маань жаргал зовлон ээлжлэн байсан.

Тиймээс ч би амьдралдаа сэтгэл дундуур байгаагvй. Бусдын амьдрал шиг л хадмуудтай сайндах, муудах, анхны vрээ vзэж баярлах, өөрийн гэсэн байр сууцтай, унах унаатай болсон өнөөдрийг хvртэл бие биенээ дэмжиж, тусласаар, амьдралынхаа төлөө зvтгэсээр ирсэн. Энэ бол миний аз жаргал, баяр баясгалан, заяа төөрөг минь юм гэдэгт итгэдэг байлаа.

Гэхдээ сvvлийн vед миний энэ итгэл алдрах боллоо. Заримдаа энэ амьдралын утга учир, өнөөдрийг хvртэл итгэж явсан бvхэн маань хий хоосон зvйл шиг санагдах юм. Нөхөр маань надаас таван насаар ах. Тэгээд ч тэр юм уу намайг учир зvггvй, хий хоосон харддаг. Бага залуу байхдаа би нөхрийгөө хардахад нь битvvхэндээ баярлаж, намайг хайрлаж, харамлаж байна гэдэг боддог байлаа. Гэвч нас минь ахих тусам тvvний энэ ухаангvй алхам нь намайг залхааж, итгэлийг минь эвдэж, сэтгэлийг минь зовоох боллоо. Тvvнтэй хардалтын талаар ярилцах гэх бvрт минь “Хайртай бол хартай” гэсэн ардын маань сайхан vг байна гэдэг. Үнэхээр хайртай бол хартай гэж vv? Намайг хардах бvрдээ нөхөр маань төдий чинээгээрээ намайг алдаж байгаагаа ерөөсөө ойлгодоггvй. Үvнийг яаж ойлгуулахаа vнэндээ мэдэхгvй юм. Энэ тухай илэн далангvй, эвээр ярилцъя гэж эхэлэвч удалгvй хэрvvл болж төгсдөг болохоор тvvнтэй ярихаас ч залхдаг болсоор удаж байна.

Сэтгэлдээ бугштал хадгалсан зовлонгоо гадагшлуулмаар, хэн нэгэнд хандан яримаар vе амьдралд бишгvй л тохиолдох юм. Залуу насандаа найз нөхөд, аав ээж, ах дvvстээ яриад сэтгэлээ амраачихдаг байсан бол нас минь ахих тусам дотроо хадгалж, дотроо шаналах маань ихэслээ. Магадгvй энэ миний төрөлх зан чанартай маань холбоотой байх л даа. Бусдад муугаа vзvvлэх, тэдний бах тавыг нь хангахгvй гэсэндээ л дотроо тээж явдаг. Сvvлийн vед сэтгэлийн минь ачаа дэндvv хvнддээд байх шиг санагдаж, дотор минь бачуурах боллоо. Анхандаа нөхөр маань намайг дуугаа хураах, сэтгэл тавгvй болох бvрт минь аргадаж, тайтгаруулан энхрийлдэг байсан бол сvvлийн vед бид бие биендээ тэгж эрхлэж ч чадахаа больчихжээ.

Амьдралаас олж харах баяр баясгалан, эрч хvч маань сулраад байх шиг. Хэн нэгэнд vгvйлэгдэж явах шиг сайхан зvйл байхгvй ч хэн нэгнээр хардуулж, гvтгvvлж амьдрах шиг доромжлол бас байхгvй юм шиг. Бид энэ хэдэн жил бие биенээ гарын таван хуруу шигээ мэддэг болсон гэж би боддог. Өдий хvртэл надад итгэхгvйгээр амьдарч байсан гэж vv дээ гэж бодоход надад өнгөрvvлсэн он цагууддаа харамсах сэтгэл төрөх юм. Би огт буруугvй хэрнээ ингэж шаналах ч гэж дээ гэж заримдаа гутардаг. Үр хvvхэд маань өсөн том болж, бид ч бас чамгvй хөгширч байгаа болохоор бvх зvйлд сэтгэл хөдлөлөөр хандахаа больчихож дээ. Энэ нь бас харамсалтай ч юм шиг. Учир нь бид өмнө нь бие биендээ тунирхаж, айлгаад дараа нь эвлэрдэг байсан бол одоо яажшуухан эвлэрэхээ мэдэхээ байчих юм.

Тvvний энэ утгагvй хардалт бидний дунд хана хэрэм босгоод хана нь улам л зузаараад байгааг тэр огт анзаардаггvй. Одоо надад энэ хана хэрмийг нураах сэтгэлийн хvч байхгvй, би нурааж ч чадахгvй болсон юм шиг. Буруугvй мөртлөө буруутай юм шиг гөлөлзөнө гэдэг тийм ч сайхан биш шvv дээ. Ийм ялагдал бvрийнхээ дараа би тvvнийг ч өөрийгөө ч vзэн яддаг. Өөрийнхөө сул доройд л ингэж гvтгvvлж байгаа мэт санагдавч vр хvvхдээсээ, хөрш айлаасаа санаа зовохдоо би нөхөртөө бууж өгдөг. Заримдаа би нөхөр маань олон хvvхнvvдтэй хамт ажилладаг болохоор миний vйлдэл, миний vг хэл тvvнийг хардуулахад хvргэдэг юм болов уу гэж боддог. Гэхдээ хvн болгон адилгvй, хvлэг болгон жороогvй гэдэг шvv дээ. Яагаад намайг бусадтай адилтган авч vзээд байгааг нь би ойлгохгvй юм. Би ч гэсэн тvvнийгээ харамлах, хардах vе байдаг.

Гэхдээ хэзээ ч тvvнийг эвгvй байдалд оруулж байгаагvй. Миний хувьд тvvний итгэлийг алдсан тохиолдол нэг ч байхгvй. Магадгvй хэрвээ надад байсан бол би энэ бvхнийг тэвчээд өнгөрvvлэх л байсан болов уу. Гэтэл нэг ч болов удаа би тvvнийг хуурах гэж оролдох нь бvv хэл, тийм зvйлийн тухай бодож ч vзээгvй шvv дээ. Залуухан байхдаа бусдын харааг булааж, хайрын vг сонсч явсан ч гэлээ эр нөхөр, vр хvvхдээ гэж сэтгэл минь хормын төдий ч алдраагvй. Эргээд бодоход хардалтаас болж олон сайхан залуусын амьдрал vрэн таран болж байхыг олонтаа харсан учраас л би өнөөдрийг хvртэл тэвчсэн юм шиг. Бид яагаад бие биендээ дурлаж, бие биенээ хайрлаж явсан тэр vеийнх шигээ насан туршдаа бие биендээ итгэж болдоггvй юм болоо. Өдий насандаа бие биенээ хардаж харамлана гэдэг vнэхээр утгагvй санагдах юм.
Яагаад хvний, бусдын амьдралын хэмжээсээр өөрсдийн амьдралаа хэмжээд байгаа юм бэ?. Хэн хэний маань хайр нь хуучраагvй, сэтгэл нь хөрөөгvй байж бие биенээ ингэж зовоох ч гэж дээ гэж харамсах юм.
П.Б. УБ хот

“Хайртай бол хартай” гэдэг чинь амьдралаар шалгарчихсан vг. Гэхдээ…
“G entertаinment” студийн найруулагч Р.Мөнхсайхан

- Захидлыг уншаад төрсөн сэтгэгдэл?
- Хvн болгонд байгаа гэж хэлж болохоор зовлон юм уу даа. Уран зохиолд тэр дундаа дэлхийн сонгодог зохиолуудад ч хайрлаж дурласан, хардсан тухай байдаг. Хэдэн зуун жил энэ сэдэв байсаар л байсан. Хайрын тухай ярихаар хайрын гурвалжингийн тухай ярьдаг. Энэ нь хартай ч бас холбоотой. Өөрөөр хэлбэл хайрладаг, дурладаг, урвадаг нь мөнхийн сэдэв юм уу даа. Байгалийн жамаар аливаа зvйл арга билиг, эсрэг тэсрэгийн нэгдэл дээр тогтдог. Гал, ус, нэмэх, хасах цэнэг гэх мэт. Тиймээс хар бол байх ёстой байгалийн жам ёсны зvйл юм уу даа.
Хэрвээ хар байдаггvй, хардаад өөрийгөө болон өрөөлийг зовоодог хvн байдаггvй байсан бол өнөөдрийг хvртэл “Отелло” хэдэн зуун жилийн туршид оршин тогтнохгvй байсан. Хардалт ямар том эмгэнэл вэ гэдгийг vзэгчид мэдэрч, мэдэрдэг. Хардалтыг шинжлэх ухаан, гvн ухааны vvднээс тайлбарлахыг хичээсээр байгаа. Эрдэмтдийн vзэж байгаагаар гvн хардалт 40-өөс дээш насныханд тохиолддог гэж vздэг юм билээ. Тиймээс хар насны онцлогтой холбоотой байх. Энэ бvсгvйн хувьд ч, нөхрийнх нь хувьд ч байгалийн жамаар ирж байгаа хэцvv vе тохиолдож байх шиг байна.

- Энэ vеийг давахад нь захидлын эзэн бvсгvйд маань туслаач?
- Ийм vе ирж буйг мэдрээд ойлгох хэрэгтэй гэж зөвлөмөөр байна. Нөхрийгөө сайн ойлгоорой гэснээр амархан ойлгоод, бvх зvйл сайхан болчихгvй л байх. Гэхдээ энэ бол аль ч улс орон, vндэстэнд тохиолддог зvйл. Танд л тохиолдож байгаа зvйл биш таны vеийнхэнд их тохиолдож байгаа болов уу гэж бодож байна. Залуугаасаа хардаж байсан бол нөхрийн тань харьцааны боловсрол, гэр бvлийн хvмvvжил, өмчирхөх vзлээс vvдэлтэй хар байх. Харин нас ахих тусмаа хардах нь ихэсч байгаа бол байгалийн жамаар цаг хугацаатай ирж байгаа зайлшгvй vе гэдгийг сайн ойлгож, хvлээцтэй хандаарай. Таныг хардах нь танд хэцvv байгаа ч нөхөрт тань бvр илvv хэцvv байгаа гэдгийг ойлгох хэрэгтэй. Хэзээ нэгэн цагт хардах байлгvй гэсэн vг байдаг шvv дээ. Тэгэхээр одоо тийм vе ирээд байна гэсэн vг юм шvv. Үvнийгээ давах аргаа хэн нэгнээс, сониноос, надаас хайх хэрэггvй юм. Харин олж чадвал сайн байна. Гэхдээ өөрөөсөө л хайж олох хэрэгтэй. Амьдралын зорилгоо шинээр хайхынхаа оронд хvvхдvvдийнхээ төлөө эвлэрэх хэрэгтэй. Тэд ч гэсэн та нарыг хараад шаналж байгаа шvv дээ. Тэднийг та нараар бахархаж, баярлатал нь эвлэрэх хэрэгтэй.

- Хайртай бол хартай гэдгийг Та хvлээн зөвшөөрдөг vv?
- Амьдралаас шалгарчихсан vг. Энэ vгтэй амьдралаа яаж нийцvvлэх вэ гэдэг нь чухал. Тvvнээс биш хайртай бол хартай гэдгий буруутгах юм уу зөвтгөх хэрэггvй л дээ. Хайраараа хараа яаж дарах вэ гэдгээ л мэдэх хэрэгтэй. Их хайр харыг vргэлж дарж байх ёстой гэж боддог.

- Хардалт нь байгалийн жамаар хvн бvрт тохиолддог юм бол Та тvvнийг яаж даван гарах вэ?
- Эхнэр маань намайг хардах юм бол би амархан гарчихна. Бусдын хардалтаас гарах амархан ч өөрийнхөө хардалтаас гарах хамгийн хэцvv байх аа. Хэрвээ би өөрөө хардаад эхэлбэл тэр хараасаа яаж гарах вэ гэдэг хэцvv санагдаж байна. Надад эхнэрийн маань тусламж их хэрэгтэй болох байх даа.

- Гэр бvлийн аз жаргал юунд оршдог гэж та боддог вэ?
- Хvvхэд. Үр хvvхдээ эзгvйд нь vгvйлэх, тэднийхээ төлөө vхэн хатан явах л гэр бvлийн аз жаргал. Би урьд нь аав ээжийгээ ингэж ярихад нь ойлгодоггvй байлаа. Харин одоо л маш сайн ойлгож байна. Оросууд “Байшин барьж, мод тарьж, хvvхэд өсгөх гэж амьдарсан юм аа” гэж ярьдаг. Энэ нь юуны ч төлөөлөл, төсөөлөл байж болно. Алимны мод тарихад арван жилийн дараа дөнгөж л цэцэглэдэг. Тэгэхээр vр жимс авахын тулд хичнээн хугацаа хэрэгтэй болох нь ойлгомжтой. Шинээр бизнес хийж өөрийн байр сууриа хайж байгаа хvн байшин барьж байгаа хvнтэй адилхан шvv дээ.

- Хайр сэтгэлийн талаар?
- Хайр сэтгэл гэж монголчууд бид ярьдаг. Хайрын тухай ойлголт орон оронд өөр байдаг. Гэхдээ хайртай болох, сэтгэлтэй болох ялгаатай юм шиг санагддаг. Дурлал, хайр, сэтгэл гэсэн гурван өөр зvйл байдаг. Сэтгэлийг зvрхэнд, дурлалыг тархи, бодол, оюун санаанд, хайрыг элгэнд байдаг гэж боддог. Дурлал, хайр, сэтгэл гурав уралдвал хайр нь тvрvvлэхээр байгаа биз. Монголчууд бид элгэн садан гэж ярьдаг. Хамгийн их ойрхон гэсэн утгатай. Бид биенээ элгээрээ хайрладаг. Тэгэхээр хар бол элгийг эмтэлдэг зvйл болж таарч байна.
- Танд баярлалаа. Уран бvтээлд тань өндөр амжилт хvсье.

М.Наранмандах

Хардалтыг шууд таслан зогсоох хэрэгтэй

Сэтгэл зvйч Д.Цогзолмаа
Юуны тvрvvнд хардалтын шалтгааны талаар асуумаар байна. Бvсгvйн захидалд дурдсан шиг зvй бус хардалтаас болж залуу гэр бvлvvд салж сарних тохиолдол олон шvv дээ?
- Хардалт нь цэвэр хувь хvний төрөлх зан чанартай холбоотой байдаг. Хийсвэрлэл сайтай, ургуулан бодох чадвар өндөртэй хvмvvс хар ихтэй байдаг. Энэ нь өөрийнхөө оюун санаанд ургуулан бодсон зvйлдээ vнэмших, эсвэл харсан, vзсэн, сонссон зvйлээ заавал тохиолдох ёстой юм шигээр бодож, идэвхижvvлснээс vvддэг. Хардалт тухайн хvний амьдралтай нь хамгийн ойрхон байгаа эргэн тойрны хvмvvс, хvрээллээс нь маш их шалтгаалдаг. Өөр нэг шалтгаан нь гэр бvлийн амьдралдаа vнэнч бус хvн бусдыг өөртэйгээ дvйцvvлэн хардах явдал элбэг байдаг. Хардалт нь тухайн хувь хvний боловсрол, ухаан, хvмvvжил, хvнийг ойлгох чадвартай ч мөн холбоотой юм.
- Хардалтыг сэтгэцийн эмгэг, эрvvл бус авир гэж vзэж болох уу?
- Хардах нь хvн бvрт их бага хэмжээгээр байдаг. Харин хэмжээнээсээ хэтэрвэл сэтгэцийн өвчин болно. Хардалтын өнгөц хардалт, хэрцгий хардалт, амьдралын туршлагаас vvдэх хардалт гэсэн хэлбэрvvд байдаг. Хий хоосон бодолдоо автан хардаж байгаа хvн өөрөө сэтгэцийн өвчинтэй болохоос гадна хардуулж буй хvн мөн давхар хамаарлаар өвчилсөн тохиолдол их гардаг. Зарим нь хэрцгий хардалтаас болж бие эрхтэнгээрэээ ч хохирох явдал байдаг.

- Энэ тохиолдолд та юу гэж зөвлөх вэ. Өөрийгөө зөв ойлгуулах арга зам байна уу?
- Энэ бvсгvй маань стрессийн сvvлийн шатанд буюу туйлдах vедээ орсон нь захидлаас харагдаж байна. Сэтгэл зvйн хувьд нөхөртөө олзлогдчихсон, энэ байдалтайгаа эвлэрчихсэн амьдралаас уйдаж, хөрчихсөн юм шиг санагдлаа. Эмэгтэйчvvд маань нэг зvйлийг огт анзаарч, анхаарахгvй байсаар өнөөдрийн энэ бvсгvйнх шиг байдалд өөрсдийгөө оруулчихдаг. Энэ нь юу вэ гэхээр нөхөрт гарсан өдрөөсөө л эхлэн амьдралд нь болж өнгөрсөн бvхий л зvйлийг нөхөртөө илэн далангvй ярьдаг. Ингэснээрээ өөрийгөө бvх талаараа нээлттэй, тодорхой болгочихдог. Гэтэл таны амьдралын энэ хэмнэлд нөхөр тань дасал болоод ирэхээрээ амьдралын тань хэмнэл бага зэрэг өөрчлөгдөхөд таныг хардах сэдэлт болж өгдгийг мэддэггvй. Тиймээс vргэлж нээлттэй, тодорхой байх, аливаа өөрчлөлт бvрийг тайлбарлаж, тайлагнаж байх хэрэггvй гэдгийг ялангуяа залуу эзэгтэй нарт зөвлөмөөр байна.

Харин захидлын эзний хувьд дараах гурван аргыг туршаад vз гэж зөвлөмөөр байна. Нэгдvгээрт, нөхрийнхөө хардаж байгаа зvйлийг эсэргvvцэлгvй шууд хvлээн зөвшөөрөх, хоёрдугаарт, өөр шиг нь эргvvлэн хардах, гуравдугаарт, өөр хvнтэй дотно харьцаа тогтоох.
Эхний арга нь өөрийнхөө буруугvй гэдгийг нотлох гэж хичээхийн оронд нөхрийнхөө хэлvvлэх гээд байгаа хvссэн зvйлийг хэлэх, хvлээн зөвшөөрөх явдал юм. Ингэх нь эрчvvдийн сэтгэл зvйд их нөлөөлдөг. Хоёр дахь арга нь хардалтын зовлонг мэдрvvлэх, хардалтаас залхаах арга. Харин гурав дахь арга бол нөхрийнхөө хардахыг дуугvй инээгээд сонсож чаддаг, тvvнд шаналж, өөрийгөө стресст оруулахгvй байж чадах арга юм.

- Хардалтаас болж эмэгтэйчvvд маань өөртөө итгэлгvй, өөрсдийгөө хэтэрхий буруутгаад байдаг юм шиг санагдах юм?
- Үнэхээр хардалтаас болж бvсгvйчvvд маань өөртөө итгэлгvй, гутранги болж эхэлдэг. Биеэ авч явах байдал, хvнтэй харьцах харилцаанд нь хvртэл өөрчлөлт ордог. Үргэлжийн сэтгэл тавгvй байх, өөрийгөө буруутгах, харагдахгvй л болохоос хvлээсэнд оруулчихдаг. Ийм харьцаанаас эмэгтэйчvvд их хохирдог. Тиймээс хардалтыг нь шууд таслан зогсоох хэрэгтэй.

- Зөвхөн хардалтын ч биш, амьдралын аливаа асуудлаар эрчvvдтэй хамгийн зөв, хялбар ойлголцох арга юу байдаг юм бэ?
- Эрчvvдийн сэтгэл зvй их өвөрмөц, эмэгтэй хvнийхээс өөр байдаг. Тиймээс өөрийнхөө санааг шууд ямар ч сул vг, оршилгvйгээр хэл. Шуудхан тулж, шулуухан яривал илvv ойлгуулах боломжтой. Эрчvvд учирлах, тайлбарлах, vглэх, уйлах зэргийг огт хvлээж авдаггvй. Эмэгтэйчvvд маань эрчvvдийг өөр шигээ бодоод хатуурахчих вий, гомдоочих вий, сэтгэлийг нь зовоочих вий гээд зөөлөн, хvлээцтэй ханддаг. Гэтэл амьдрал дээр эмэгтэй хvн хvлээцтэй зөөлөн байх тусам илvv их алддаг.

38 сэтгэгдэл үлдээсэн байна

Сэтгэгдэлээ үлдээх

tak: bas ohid bval ene talaar zovolgoo oguul ogoorei mongoliin zaluusd chien heregtei shuudee gehdee hamgiin unen ni...
tak: miniih yg 12sm yum bnaa uul ni bi dajgui tsarailag zaluu olon reklam clipend togloj bsaan terndeech teruu olon...
bts: gaihaltai8 shuleg shuu
setgel zuich: sex hiii
setgel zuich: ene asuudlii chine zowhon tsag hugatsaa l haruulndaaa
Anonymous: bi nohortoigoo suugaad 6 jil bolloo.neg huuhedtei.odii udaan jil amidrahdaa tavina gedeg zuiliig mederch...
bas l neg asuudasl: Ihenh humuus l tsaadah emegt huniig buruutgasan bh yumaa. Ene erchuud l anhnaasaa odoj horgoodog...
babu: hun tejeegeed amidarna gedeg bolno ghdee sanaa niilehgui bgaa bol bolison ni deer ehleed tejeelgeed bsnaa...
uynga: bi nuhrusuu salad 5jil bolj bn. ter uyd 2nylh huuhedtei uldehed nadad mash hetsuu baisuun ter shulam shig...
tobi: mini sav hazaigaad zuun talin undguvchtei haaldsan bn gesen sav sain baridag hun ,emneleg bnuu huuhedtei...

Хайртай бол хард гэж vv

Хардалтыг шууд таслан зогсоох хэрэгтэй

38 сэтгэгдэл үлдээсэн байна

Сэтгэгдэлээ үлдээх

Ангилалууд

Найз сайтууд

Сурталчилгаа

Түлхүүр үг

Сэтгэгдэл

Хуудаснууд

Архив

Subscribe Feed